Jak działa cena omnibus w sklepie?

Cena Omnibus to potoczna nazwa najniższej ceny produktu z 30 dni poprzedzających obniżkę. Sklep musi ją pokazać obok ceny promocyjnej, gdy komunikuje rabat. Dzięki temu można sprawdzić, czy promocja jest rzeczywista, czy tylko opiera się na wcześniejszym podniesieniu ceny.

Czym jest cena Omnibus?

Dyrektywa Omnibus obowiązuje w Polsce od 1 stycznia 2023 roku. W zakresie cen promocyjnych wymaga od sprzedawcy wskazania najniższej ceny obowiązującej w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Przepis ma ograniczać pseudo-promocje, w których cena produktu zostaje najpierw sztucznie podniesiona, a następnie przekreślona i zastąpiona pozornie atrakcyjną ofertą.

Obowiązek działa zarówno w sklepie internetowym, jak i stacjonarnym. Nie oznacza jednak, że przedsiębiorca nie może zmieniać cen. Może je podnosić i obniżać, ale gdy ogłasza obniżkę, musi przedstawić klientowi właściwy punkt odniesienia. Sama cena regularna lub sugerowana nie zastępuje najniższej ceny z 30 dni.

Jak wyznacza się najniższą cenę z 30 dni?

Sprzedawca sprawdza ceny tego samego produktu z okresu 30 dni bezpośrednio poprzedzających rozpoczęcie promocji. Następnie wybiera najniższą z nich i pokazuje ją przy cenie promocyjnej. Cena ta może być inna niż cena regularna obowiązująca tuż przed obniżką.

Przykład: produkt kosztował najpierw 100 zł, następnie jego cena wzrosła do 150 zł, a później sklep rozpoczął promocję i sprzedaje go za 120 zł. Najniższa cena z 30 dni wynosi 100 zł, nawet jeśli bezpośrednio przed promocją na etykiecie widniało 150 zł. W takiej sytuacji oferta za 120 zł nie jest obniżką względem najniższej ceny z badanego okresu.

Przy promocji klient powinien móc odczytać co najmniej aktualną cenę po obniżce oraz najniższą cenę z 30 dni przed obniżką. Sklep może pokazywać także wcześniejszą cenę regularną, ale nie może przedstawiać jej w sposób, który zaciemnia właściwą informację o cenie referencyjnej.

Jak czytać cenę Omnibus jako konsument?

Najniższa cena z 30 dni nie mówi, czy dana oferta jest najtańsza na całym rynku. Pokazuje historię ceny u konkretnego sprzedawcy i pomaga ocenić, czy reklamowana obniżka ma realne podstawy. Przy zakupie zwróć uwagę na kilka elementów:

• Sprawdź, czy przy komunikacie o promocji widnieje najniższa cena z 30 dni.
• Porównaj ją z aktualną ceną promocyjną, a nie tylko z dużym procentem rabatu na banerze.
• Jeśli obecna cena jest równa lub wyższa od najniższej ceny z 30 dni, deklarowana promocja może być pozorna.
• Porównaj produkt z ofertami innych sklepów, ponieważ cena Omnibus dotyczy jednego sprzedawcy, a nie całego rynku.

Przykładowo, jeśli sklep podaje cenę promocyjną 120 zł i najniższą cenę z 30 dni na poziomie 100 zł, obniżka względem właściwego punktu odniesienia nie występuje. Przekreślenie ceny 150 zł nie zmienia tego faktu.

Kiedy zasada Omnibus nie obowiązuje?

Informacja o najniższej cenie z 30 dni jest wymagana wtedy, gdy sprzedawca komunikuje obniżkę, na przykład hasłem „promocja”, „-30%”, „wyprzedaż” albo „Black Friday”. Przy zwykłej, niepromocyjnej cenie sklep nie musi dodawać oznaczenia Omnibus.

W przypadku nowego produktu, który od początku jest oferowany promocyjnie, sprzedawca powinien jasno określić warunki takiej ceny, w tym cenę, która będzie obowiązywać po zakończeniu akcji, jeśli jest to element komunikatu promocyjnego. Szczegółowa ocena zależy od sposobu przedstawienia oferty.

Jak sprzedawca powinien wyznaczyć cenę Omnibus?

Sprzedawca powinien mieć wiarygodną historię zmian cen dla konkretnego produktu i kanału sprzedaży. Przed rozpoczęciem promocji może postępować według krótkiej procedury:

1. Ustal datę rozpoczęcia obniżki i dokładny produkt, którego dotyczy.
2. Sprawdź wszystkie ceny tego produktu z 30 dni poprzedzających promocję.
3. Wybierz najniższą cenę z tego okresu, a przy nowym produkcie – najniższą cenę od początku sprzedaży.
4. Umieść tę informację obok ceny promocyjnej w miejscu widocznym dla klienta.
5. Zachowaj historię cen oraz dane potwierdzające sposób wyliczenia wartości.

Brak wymaganej informacji lub jej ukrywanie wyłącznie w regulaminie może zostać uznane za naruszenie obowiązków informacyjnych. Przestrzeganie przepisów kontrolują między innymi UOKiK i Inspekcja Handlowa. Naruszenia mogą prowadzić do kar finansowych, których wysokość zależy od rodzaju i skali naruszenia.

FAQ – najczęstsze pytania

• Czy zasada dotyczy Allegro? Tak. Sprzedaż na Allegro, Amazonie i podobnych platformach również podlega zasadom dotyczącym informowania o najniższej cenie z 30 dni. Sprzedawca musi przekazać prawidłową informację, a platforma powinna zapewnić rozwiązania umożliwiające jej prezentację.
• Czy cena Omnibus obowiązuje w sklepie stacjonarnym? Tak. Przy oznaczonej promocji informacja o najniższej cenie z 30 dni powinna być czytelna także na etykiecie, plakacie, standzie, gazetce lub innym nośniku reklamowym.
• Co z indywidualnym kodem rabatowym? Ocena zależy od sposobu udostępnienia kodu i komunikowania obniżki. Publiczny kod lub kampania reklamowana jako promocja może podlegać obowiązkowi wskazania najniższej ceny z 30 dni. Przy ściśle indywidualnej korzyści, naliczanej wyłącznie konkretnemu klientowi, zasady mogą wyglądać inaczej.
• Czy cena Omnibus pokazuje najniższą cenę w całym internecie? Nie. Jest to najniższa cena u danego sprzedawcy w określonym kanale sprzedaży i w wymaganym okresie. Nie zastępuje porównania ofert różnych sklepów.

Najniższa cena z 30 dni jest punktem odniesienia dla promocji, a nie gwarancją, że oferta będzie najtańsza na rynku. Jeżeli sklep nie ogłasza obniżki, oznaczenie Omnibus nie jest potrzebne. Gdy promocja jest komunikowana, informacja o historycznej cenie pozwala szybko ocenić, czy rabat wynika z rzeczywistej obniżki, czy tylko z wcześniejszej zmiany ceny.